2021 елның 23 марты Икътисади үсеш
Бөтендөнья интеллектуаль милек оешмасы бүген яңа доклад бастырып чыгарды, анда соңгы елларда кеше эшчәнлеген, күзаллавын һәм башка киртәләрне һәм уңайсызлыкларны җиңәргә ярдәм итүче "Ярдәмчел технологияләр" инновациясе "ике санлы үсеш" күрсәтте, һәм аның көндәлек куллану товарлары белән берләшүе барган саен якыная баруы әйтелә.
Интеллектуаль милек һәм инновация экосистемасы буенча генераль директор ярдәмчесе Марко Эль Аламейн болай диде: "Хәзерге вакытта дөньяда ярдәмчел технологияләрне кулланырга тиешле 1 миллиардтан артык кеше бар. Халыкның картаю тенденциясе арту белән, бу сан киләсе дистә елда икеләтә артачак".
"WIPO 2021 Технология Трендлары Доклады: Ярдәмчел Технологияләр" дип аталган докладта, гамәлдәге продуктларны даими камилләштерүдән алып алдынгы технологияләрне тикшерү һәм эшләүгә кадәр, "Ярдәмчел технологияләр" өлкәсендәге инновацияләр инвалидларның тормышын сизелерлек яхшырта ала һәм аларга төрле мохиттә эш итәргә, аралашырга һәм эшләргә ярдәм итә ала, диелә. Кулланучылар электроникасы белән органик кушылу бу технологияне алга таба коммерцияләштерүгә ярдәм итә.
Докладта күрсәтелгәнчә, 1998-2020 елларның беренче яртысында бирелгән патентлар арасында ярдәмчел технологияләргә кагылышлы 130 000 нән артык патент бар, шул исәптән төрле җир рельефына карап көйләнергә мөмкин булган инвалид коляскалары, әйләнә-тирә мохит сигнализацияләре һәм Брайль ярдәм җайланмалары. Алар арасында яңа ярдәмчел технологияләргә патент гаризалары саны 15592 гә җитте, шул исәптән ярдәмче роботлар, акыллы өй кушымталары, күрү сәләте начар булган кешеләр өчен киелә торган җайланмалар һәм акыллы күзлекләр. 2013 һәм 2017 еллар арасында патент гаризаларының еллык уртача саны 17% ка арткан.
Доклад буенча, әйләнә-тирә мохит технологияләре һәм гамәл функцияләре - яңа барлыкка килүче ярдәмчел технологияләрдә инновацияләрнең иң актив ике өлкәсе. Патентларга гаризаларның уртача еллык үсеш темпы 42% һәм 24% тәшкил итә. Яңа барлыкка килүче әйләнә-тирә мохит технологияләренә навигация ярдәмлекләре һәм җәмәгать урыннарында ярдәмче роботлар керә, ә мобиль технологияләргә автоном инвалид коляскалары, баланс ярдәмлекләре, акыллы таяклар, 3D бастыру технологиясе ярдәмендә җитештерелгән "нейрон протезлары" һәм көч һәм хәрәкәтчәнлекне яхшырта алырлык "киелә торган экзоскелет" керә.
Кеше-компьютер үзара бәйләнеше
Милек хокуклары оешмасы 2030 елга кеше-компьютер үзара бәйләнеше технологиясенең алга китеше күбрәк булачагын, бу кешеләргә компьютерлар һәм смартфоннар кебек катлаулы электрон җайланмаларны яхшырак контрольдә тотарга ярдәм итәчәген белдерде. Шул ук вакытта, кеше мие өстенлек иткән әйләнә-тирә мохитне контрольдә тоту һәм ишетү аппараты технологияләре дә соңгы елларда зур казанышларга иреште, ишетү сәләте бозылган кешеләргә күбрәк ярдәм күрсәтте, шул исәптән алга киткән кохлеар имплант бу өлкәдәге патент гаризалары санының яртысын диярлек тәшкил итә.
Бөтендөнья зияткәрләр оешмасы мәгълүматлары буенча, ишетү өлкәсендә иң тиз үсә торган технология - инвазив булмаган "Сөяк үткәрүчәнлеге җиһазлары", аның еллык патент заявкалары 31% ка арткан, һәм аның гадәти кулланучы электроникасы һәм медицина технологияләре белән интеграциясе дә ныгый.
Интеллектуаль милек оешмасының Интеллектуаль милек һәм инновация экосистемасы бүлегенең мәгълүмат хезмәткәре Ирен Китсара болай диде: "Хәзер без АКШ Азык-төлек һәм дарулар идарәсе тарафыннан расланган баш кия торган ишетү аппаратларының гомуми кибетләрдә турыдан-туры сатылуын күрәбез, һәм алар ишетү сәләте бозылмаган кешеләргә файда китерә алырлык электрон продукт буларак карала. Мәсәлән, йөгерүчеләр өчен махсус эшләнгән колакчыннар өчен "Сөяк үткәрүчәнлеге" технологиясен кулланырга мөмкин."
Акыллы революция
Милек хокуклары оешмалары шәхси тәрбия өлкәсендә ике алдынгы инновация булган "акыллы подгузниклар" һәм балаларны ашатуга ярдәм итүче роботлар кебек традицион продукт "акыл" дулкыннарының алга баруын белдерделәр.
Кисала болай диде: "Шул ук технологияне кешеләрнең сәламәтлеген яхшырту өчен цифрлы сәламәтлек саклауга да кулланырга мөмкин. Киләчәктә охшаш продуктлар барлыкка киләчәк, һәм базарда көндәшлек көчәячәк. Моңа кадәр махсус максатларда кулланылган кайбер кыйммәтле продуктларның бәясе дә төшә башлаячак."
WIPO патент заявкалары мәгълүматларын анализлау күрсәткәнчә, Кытай, АКШ, Германия, Япония һәм Көньяк Корея ярдәмчел технологияләр инновациясенең биш төп чыганагы булып тора, һәм Кытай һәм Көньяк Кореядән заявкалар саны елдан-ел артты, бу исә АКШ һәм Япониянең бу өлкәдә озак вакытлы өстенлекле позициясен какшата башлады.
Бөтендөнья зияткәрләр оешмасы мәгълүматлары буенча, яңа барлыкка килүче ярдәмчел технологияләр өлкәсендәге патент заявкалары арасында университетлар һәм дәүләт тикшеренү учреждениеләре иң күренеклесе булып тора, алар гариза бирүчеләрнең 23% ын тәшкил итә, ә бәйсез уйлап табучылар традицион ярдәмчел технологияләргә төп гариза бирүчеләр булып тора, алар барлык гариза бирүчеләрнең якынча 40% ын тәшкил итә, һәм аларның өчтән бер өлешеннән артыгы Кытайда.
Бөтендөнья зияткәрләр оешмасы (WIPO) интеллектуаль милек ярдәмчел технологияләр инновацияләренең үсешенә ярдәм итте дип белдерде. Хәзерге вакытта дөньяда кешеләрнең уннан бер өлеше генә кирәкле ярдәмчел продуктларга керә ала. Халыкара җәмгыять Берләшкән Милләтләр Оешмасының Инвалидлар хокуклары турындагы Конвенциясе һәм Бөтендөнья сәламәтлек саклау оешмасы кысаларында ярдәмчел технологияләрнең глобаль инновацияләрен алга этәрүне дәвам итәргә һәм бу технологияне күбрәк кешегә файда китерү өчен тагын да популярлаштыруны алга этәрергә тиеш.
Бөтендөнья интеллектуаль милек оешмасы турында
Женевада урнашкан Бөтендөнья интеллектуаль милек оешмасы интеллектуаль милек сәясәтен, хезмәтләрен, мәгълүматны һәм хезмәттәшлекне алга этәрү өчен зур глобаль форум булып тора. Берләшкән Милләтләр Оешмасының махсуслаштырылган агентлыгы буларак, WIPO үзенең 193 әгъза иленә барлык якларның мәнфәгатьләрен тигезләүче һәм даими социаль үсеш ихтыяҗларын канәгатьләндерүче халыкара интеллектуаль милек хокукый базасын эшләүдә ярдәм итә. Оешма интеллектуаль милек хокукларын алу һәм күп илләрдәге бәхәсләрне хәл итү белән бәйле бизнес хезмәтләрен, шулай ук үсеп килүче илләргә интеллектуаль милекне кулланудан файда күрергә ярдәм итү өчен потенциалны үстерү программаларын күрсәтә. Моннан тыш, ул шулай ук эксклюзив интеллектуаль милек мәгълүмат саклагычларына бушлай керү мөмкинлеген дә бирә.
Бастырып чыгару вакыты: 2023 елның 11 августы
